Dzieciństwo to czas, w którym mózg rozwija się najszybciej. Właśnie wtedy warto dołożyć wszelkich starań, aby przygotować dziecko na wyzwania przyszłości.

Skuteczne myślenie to jedna z tych umiejętności, które warto intensywnie rozwijać, zwłaszcza w okresie szkolnym.

 

Czym w ogóle jest skuteczne myślenie?

To taki sposób podejścia, w którym:

  • najpierw ustalamy co chcemy osiągnąć (i to dokładnie 😉),

  • potem określamy jak to zrobić – jakie konkretnie działania powinniśmy podjąć, żeby osiągnąć swój cel i które działania stanowią najlepszy sposób na realizację tego celu,

  • a dopiero potem przystępujemy do działania.

A dlaczego to skuteczne myślenie? Bo dzięki niemu mamy zdecydowanie większą szansę na to, że nasze działania odniosą sukces.

 

Na skuteczne myślenie składa się bardzo wiele umiejętności – m.in.: dobrej analizy sytuacji i odróżnienia informacji istotnych od nieistotnych, wyznaczenia sobie celu i kroków potrzebnych do jego osiągnięcia, dostosowywania planu do zachodzących zmian i utrzymanie motywacji mimo tych zmian, kreatywnego wykorzystania wiedzy i doświadczenia, logicznego podziału problemu na elementy składowe i znalezienia sedna problemu, przewidywania konsekwencji własnych działań, działania wbrew utartym schematom i przyzwyczajeniom czy wreszcie zarządzanie czasem.

 

Z reguły nie kładziemy dużego nacisku na rozwój tych umiejętności u dzieci, licząc na to, że przy realizacji kolejnych zadań czy projektów jakoś same się rozwiną. I pewnie częściowo tak będzie, ale po drodze rozwinąć mogą się także złe nawyki (które wydłużają nasze działania zamiast je skracać), sporo frustracji i, co chyba najważniejsze, nieumiejętność zastosowania tego, czego nauczyłem/am się w jednej sytuacji w innej sytuacji czyli nieumiejętność wykorzystania już posiadanych: wiedzy i umiejętności.

W jednej z lekcji prowadzonych w ramach Accelium pokazujemy dzieciom metodę dzielenia problemu na części czyli rozpracowywania problemu. Na początku lekcji 99% z nich mówi, że tej metody nie zna i o niej nie słyszało. Gdy pokazujemy ją na przykładzie układania puzzli, nagle okazuje się, ze większość dzieci ją w tej właśnie sytuacji stosuje – o! Ale… ponieważ nie wiedzą, że to jest jakaś metoda, to nigdy nie pomyśleli, że mogą ją zastosować do rozwiązywania innych swoich problemów – oni po prostu układali puzzle. Jest to jedna z metod skutecznego myślenia, które stosujemy na prowadzonych zajęciach dla dzieci.

 

Jak zatem można pomóc dziecku, żeby rozwijało swoje skuteczne myślenie?

 

Sposobów na rozwinięcie w dziecku umiejętności skutecznego myślenia jest co najmniej kilka. Pytanie pierwsze to, na ile my, jako dorośli, potrafimy w ten sposób myśleć? 😉 Bo dziecko bardzo łatwo uczy się przez naśladowanie, więc jeżeli Ty na co dzień w ten sposób podchodzisz do problemów i wyzwań, to sprawę mamy już prawie załatwioną. Warto tylko, żebyś  opisywał/a dziecku co, jak i dlaczego robisz. To bardzo pomaga dzieciom zrozumieć właściwy sposób postępowania i z czasem zacząć postępować podobnie. Jest to też jedna z metod, którą z sukcesem stosujemy podczas zajęć Accelium.

 

Techniki skutecznego myślenia „na poważnie”

 

Jeżeli jednak miałabym podpowiedzieć coś bardziej konkretnego, to możemy uczyć dziecko „na poważnie” czyli wykorzystując codzienne sytuacje, w których i tak musimy coś zaplanować, podjąć decyzję czy rozwiązać problem…

 

Gdy dziecko chce coś zrobić, zapytajmy czy naprawdę rozumie, jaki cel chce osiągnąć? I jaki ten cel konkretnie jest? Cel w postaci „uprawiać więcej sportu” jest trochę zbyt mało konkretny i przez to może się szybko rozpłynąć, jak większość postanowień noworocznych.

Co innego gdy celem jest „chcę grać w siatkówkę 2x w tygodniu”. Tu już mamy konkret i od razu wiadomo jak się zabrać za realizację takiego celu.

Gdy cel jest już ustalony, porozmawiaj z dzieckiem, żeby ustalić co trzeba zrobić, żeby cel osiągnąć i co wziąć pod uwagę (np. inne zajęcia dodatkowe, lekcje, domowe obowiązki, itd.), żeby również w długim terminie udało się go zrealizować.

 

Włączajmy starsze dziecko w proces planowania czy podejmowania ważnych decyzji dla rodziny – po to, żeby mogło się uczyć, jak robić to właściwie. Nie pokazuj gotowych rozwiązań, ale faktycznie włącz dziecko w proces analizowania różnych opcji i rozwiązań, zadawaj dziecku pytania co myśli na dany temat i dlaczego akurat dane rozwiązanie wydaje mu się najlepsze.
A jeżeli ani Ty, ani dziecko nie znacie się na temacie, możecie dodatkowo wykorzystać tę sytuację, aby poszukać odpowiedzi w rzetelnym źródle i zastanowić czy warto wierzyć wszystkiemu co piszą w internecie…

 

Ciekawym sposobem nauki skutecznego myślenia jest także nauka zmieniania własnej perspektywy na perspektywę innej osoby. Możecie zaaranżować scenki z życia Waszej rodziny, w których odgrywacie różne role, a potem staracie się wytłumaczyć dlaczego Waszym zdaniem druga osoba zachowuje się właśnie w ten sposób – jakie są jej motywacje, co myśli lub czuje. Jest to super ćwiczenie na poszerzanie perspektywy i wczuwanie się w sytuację drugiej strony – nieocenione przy podejmowaniu decyzji (a przy okazji może ułatwić rozwiązywanie ewentualnych konfliktów lub sporów 😊).

 

Ćwicząc na te i inne sposoby, możecie stworzyć Wasz schemat dobrego myślenia i działania (przemyśleć dokładnie cel, zebrać wszystkie możliwe i sensowne działania, a potem wybrać z nich najlepsze i dopiero zacząć działać). A dziecko w taki sposób zacznie budować dobre nawyki myślenia, które zostaną z nim / nią na całe lata.

 

Techniki skutecznego myślenia „w zabawie”

 

Możecie też uczyć się skutecznego myślenia, jednocześnie dobrze się bawiąc.

Kilka inspiracji poniżej, ale założę się, ze sami wpadniecie na co najmniej kilka kolejnych.

 

Można bawić się w szukanie wielu rozwiązań do poważnych („Jak zmniejszyć smog?”) lub zupełnie zabawnych problemów („Co zrobić, żeby ludzie nosili bardziej kolorowe parasole w czasie deszczu?”). W takiej zabawie nie warto ograniczać się tylko do jednej poprawnej odpowiedzi. Można wziąć kartkę papieru i np. przez dziesięć minut zapisywać wraz z dzieckiem pomysły, również te najbardziej szalone, na rozwiązanie danego problemu. Potem je przeanalizować i wybrać najlepszy sposób na dojście do celu.  Może znajdziecie też rewolucyjny sposób na smog?

 

Dla młodszych dzieci, pomocne mogą być również różne zajęcia plastyczne. Np. przygotowanie masy solnej i ulepienie z niej rodziny krasnoludków to świetne ćwiczenie na planowanie swoich działań (zanim zaczniemy robić masę, warto sprawdzić czy mamy wszystkie składniki), elastyczne myślenie (co zrobić, jeżeli masa wyszła za gęsta i ludki nie chcą się lepić?) czy przewidywanie konsekwencji (jeżeli nie przygotuję odpowiednio miejsca do zabawy, to po niej będę przez godzinę sprzątać podłogę w kuchni…). Podobne efekty może dać robienie kolaży lub instalacji z resztek pozostałych po ostatnim remoncie. A dodatkowo rozwinie jeszcze kreatywność też ważną w skutecznym działaniu.

 

Ciekawym sposobem może być też surfowanie po sieci. Oczywiście z celem. Uczy nas ono precyzji myślenia (o co tak naprawdę nam chodzi, czego szukamy) i rozwija umiejętność analizy na podstawie ograniczonej liczby informacji (widocznych w nagłówkach wyszukanych haseł), a to kolejna bardzo przydatna umiejętność!

(Jeżeli, jako rodzice, macie obiekcje do tego typu aktywności to pamiętajcie proszę, że świat cyfrowy ma znaczny wpływ na naszą codzienność, niezależnie czy to nam się podoba czy nie. Im mądrzej przygotujecie dziecko do efektywnego wykorzystywania internetu – zwłaszcza w kontekście poszerzania wiedzy – tym lepiej dla niego!).

 

Kolejną metodą skutecznego myślenia jest wspólne granie. Nauka przez gry np. gry strategiczne, takie jak szachy, warcaby czy gry planszowe, uczą dziecko obierać cel i znajdować sposoby na osiągnięcie go. Dziecko uczy się przewidywać ruchy przeciwnika i uwzględniać je w swojej strategii. Gry to także świetny sposób, aby uświadomić dziecku, że popełnianie błędów czy przegrana zdarzają się każdemu i nie są powodem do wstydu. Oraz że można je poprawić 😊 Dobrą alternatywą będą też gry w formie multimedialnej.

 

Ważne! Niezależnie od tego, jakie sposoby wybierzesz, żeby rozwijać skuteczne myślenie u swojego dziecko, pamiętaj, żeby za każdym razem porozmawiać z dzieckiem o tym co się właśnie stało (np., że dzięki dobremu planowaniu praca zajmuje mniej czasu, że konsekwencją działania „na chybcika” jest większe ryzyko porażki, że, jeżeli zrobimy coś inaczej niż wszyscy, to może jako jedyni zrobimy coś dobrze, itd.) i jak może to wykorzystać w innych sytuacjach (oraz w jakich sytuacjach).

Dzieci same tego nie zobaczą (przypomnij sobie przykład z puzzlami z początku artykułu) – to my, dorośli możemy dziecku pokazać, że to czego się właśnie nauczyło lub czego doświadczyło, może wykorzystać też w inny sposób.

 

A co jeżeli nie masz na to wszystko czasu lub ochoty?

Zapraszamy Twoje dziecko na innowacyjne zajęcia Accelium. Na tych zajęciach uczymy skutecznego myślenia (w wielu wymiarach) dzieci w różnym wieku. Uczymy je przez gry, co bardzo dzieci angażuje i zmniejsza lęk przed popełnianiem błędów i porażkami. I pokazujemy, jak metody, które sprawdzają się w grach można, z powodzeniem, zastosować w codziennym życiu – do problemów szkolnych i pozaszkolnych.

Nasi podopieczni uczą się analizować sytuacje przed podjęciem działania, a potem dokonywać rozsądnych wyborów. Dzięki temu wiedzą, jak efektywnie stawiać czoła wyzwaniom – również tym, jakie mogą napotkać w przyszłości. Dodatkowo, dyskusje w grupie rozwijają również ich kompetencje społeczne.  

 

Jeśli chcesz, żeby Twoje dziecko przyswoiło techniki skutecznego myślenia w przyjazny dla niego sposób oraz zastanawiasz się jak nauczyć dziecko myślenia, skontaktuj się z nami.

 

Pamiętaj, że dziecko, które potrafi skutecznie myśleć, staje się pewnym siebie dorosłym, bo wie, że dzięki swojej „głowie” jest w stanie wybrnąć z większości trudnych sytuacji, które napotka.

Warto poświęcić więc trochę czasu, żeby nauczyć swojego syna czy córkę, co to znaczy myśleć i działać skutecznie 😊

 

Powodzenia!

25 marca 2020

Jak nauczyć dziecko skutecznego myślenia?

logo sprytne główki

Wspieramy rozwój emocjonalny 
Uczymy technik skutecznego myślenia i działania 

logo sprytne główki

Skontaktuj się z nami:

 727 456 954  

zapraszamy@sprytneglowki.pl  

Wykonanie JL, zapoznaj się z naszą polityką prywatności. 

Akademia Ja

Accelium